Расширения Joomla 3

Экспанаты

Аўтар: Super User. Posted in Экспанаты

Змест матэрыялу

1 Дзежка Дзежка – драўляная ёмістасць, куды ставілі цеста (рошчыну) для хлеба, ежы
2  Гліняны посуд (збаны, гарлачы)  

 

Збан – гліняная пасудзіна для захавання малака і іншых вадкіх прадуктаў. Рабілі з выцягнутым тулавам, пукатымі бакамі, звужаным горлам, носікам-дзюбкай і ручкай-вушкам.

Гарлач – гліняная пасудзіна для захавання малака і малочных  прадуктаў. Рабілі з выцягнутым тулавам, пукатымі бакамі і звужанай  шыйкай, але шырэйшым за дно вусцем (без дзюбкі і ручкі).

3  Маслабойка   Маслабойка – бандарны выраб; пасудзіна для збівання масла. Найчасцей — вузкая высокая кадачка з клёпак. У накрыўцы пасярэдзіне адтуліна для калатоўкі (біла), верхні канец якой выходзіў вонкі, a да ніжняга прымацоўвалі кружок з дзіркамі (пашыраны варыянт) ці крыжавіну (ударная частка). Такой жа формы маслабойку выдзёўбвалі з суцэльнай круглай калодкі.  
4  Куфар    

Куфар – выраб корпуснай мэблі з адкідной ці здымнай верхняй накрыўкай.

 6  Качалка і валок

Качалка – прыстасаванне для разгладжвання тканых вырабаў. Тканіну спачатку накручвалі на качалку (даўжыня 40-60 см, дыяметр 5-6 см), затым раскачвалі пры дапамозе валка.

Валок – прамы ці вогнуты драўляны брус з нарэзанымі ўпоперак зубцамі.

7  Ніты  

Ніты (сяр.XX ст.) – прыстасаванне ў кроснах для прапускання асновы ў адпаведнасці з узорам і ўтварэння зева для ўточнай ніткі; ніцяныя петлі размешчаны на 2 гарызантальных пруточках. Былі рухомымі і зверху мацаваліся на кацёлках, а знізу злучаліся з панажамі. Даўжыня нітаў адпавядала шырыні асновы, а вышыня – 24см.

 
8  Матавіла    Матавіла – прылада для змотвання і размотвання маткоў пражы.
9  Трапло  

Трапло (сяр.XX ст.) – прылада щ форме мяча для ачышчэння (трапання) льнянога валакна ад кастрыцы. Гэта тонкая дошчачка шырынёй 6-8 см, дащжынёй 45, 53 см.

11  Кола    
12  Сукала  

Сукала – прылада для намотвання (насуквання) нітак на цэўкі. Уяўляе сабой 2 стойкі з умацаваным паміж імі валікам, абкручаным металічнай пласцінай з махавым колам, размешчаным бліжэй да аднаго канца валіка. З процілеглага канца ў валік устаўлены металічны стрыжань, на які надзявалася цэўка. Знізу стойкі змацаваны драўляным бруском. Насуквалі цэўкі з клубка ці з матавіла.

 
13  Лапці   Лапці – традыцыйны сялянскі абутак, плецены з лыка (лазовага, ліпавага), пяньковых або льняных вітушак ці тонкіх вяровак 
14  Чаравічкі (паўбоцікі)   Чаравікі – невысокі, да шчыкалаткі і крыху вышэй, жаночы скураны абутак на шнурках. 
15  Ступка    
16  Шуфлік  

Шуфлік (20-30-я гг. XX ст.) – прылада для веяння абмалочанага збожжа. Лёгкая драўляная лапатка (даўжыня 35 см, шырыня 13 см) з кароткай ручкай. Зроблены з суцэльнага кавалка дрэва (бяроза, асіна, ліпа, вярба). Дно прамое (выдзеўбанае).

 
17  Ночвы    
18  Кадобчык    
19  Кошык    Кош (сяр.XX ст.) – плеценая ёмістасць сярэдняга памеру для збірання і пераносу гародніны, бульбы, садавіны, грыбоў і інш. Мае драўляную ручку.
20  Газоўкі  

Газавая лямпа (сяр.XX ст.) – прыстасаванне, якое служыла для асвятлення памяшкання. У шкляную пасудзіну, напоўненую газай, апускалі кнот, які запальвалі. Каб лямпа лепш асвятляла пакой, на яе накладалі спецыяльнае шкло.